به گزارش آب و هوا چطوره، احد وظیفه، رئیس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی سازمان هواشناسی کشور، از کاهش تراز آب دریای خزر توضیح می‌دهد. این کاهش به‌طور تقریبی دو متر است و دو عامل اصلی در آن نقش دارند: کاهش ورودی آب به پهنه آبی و افزایش تبخیر در نتیجه گرمای هوا.
ورودی آب از رودخانه ولگا، که از روسیه وارد دریای خزر می‌شود، به‌طور قابل توجهی کاهش یافته است. سایر رودخانه‌ها نیز سهمی از تأمین آب دریا دارند، اما ورودی آن‌ها نیز نسبت به گذشته کاهش یافته است.
در کنار این موضوع، افزایش دما به‌عنوان عامل کلیدی دیگری مطرح می‌شود. دریای خزر با وسعت زیاد خود، هر اندازه دما افزایش یابد—حتی حدود دو درجه—تبخیر را تقویت می‌کند و این پدیده هم‌اکنون رخ داده است.
به دلیل گرم‌تر شدن هوای منطقه، میزان آبی که از دریای خزر خارج می‌شود نسبت به میزان معمول افزایش یافته است. از این رو، هم ورود آب کاهش و هم خروج آب به‌دلیل تبخیر افزایش یافته است.
در نتیجه، تراز دریای خزر حداقل حدود دو متر کاهش یافته که این امر منطقه‌ای وسیع پیرامون دریا و سواحل کم‌عمق را تحت تأثیر قرار داده است.
این روند از چه زمانی آغاز شده است؟ بالاترین ارتفاع تراز دریای خزر در دهه ۷۰ بود و از آن زمان به‌تدریج کاهش یافته است. گرچه در سال‌های ابتدایی این کاهش آرام بود، اما طی سال‌های اخیر با خشکسالی و تجربه گرم‌ترین سال‌ها، شدت تبخیر افزایش یافته و افت تراز آب در سال‌های اخیر به بیشترین سطح رسیده است.
به طور کلی، این فرایند بیش از یک دهه است آغاز شده و تقریباً دو دهه است که تراز دریای خزر نوسان دارد، با این تفاوت که در آینده با افزایش دما، بازگشت ارتفاع آب به سطح پیشین دشوار به نظر می‌رسد و به احتمال زیاد ورودی رودخانه‌ها نیز به شرایط گذشته بازنمی‌گردد.
